Bir Tarihin Hikayesi:Emek Sineması

Emek Sineması ya da eski adıyla Melek Sineması…C’ercle d’Orient ya da Büyük Kulüp binasının arka boşluğuna yapışmış sırtını o binaya yaslamış bir tarih(di). Bugün sizlere elimden geldiği kadar bu sinemanın tarihini anlatmaya çalışacağım.

  Emek sineması 1924 yılında Cercle d’Orient binasının arkasında önceleri fayton parkı ve paten pisti olarak olarak kullanılan boşluğa inşa edilen binalardan biriydi.Bu yüzden sinemanın dışarıdan görülen herhangi bir cephesi yoktu ve kaderi Cercle d’Orient ile birdi .Emek sinemasına giriş Melek apartmanından sağlanıyordu,bunun için apartmanın giriş katı boşaltılarak fuaye yapılmıştı,yine ilerleyen dönemlerde apartmanla sinema adeta iç içe geçmiştir,bu durum apartmanı oldukça riskli bir duruma sokmuştur,çünkü fuaye alanı yapılırken taşıyıcı kolonların büyük bir kısmı kesilmiştir,ancak sonraki dönemlerde bu durum bazı değişikliklere gidilerek halledilmiştir.

Neden Melek Sineması?

Sinemanın adının Melek Sineması olmasının sebebi iki şekilde anlatılmaktadır,bunlardan biri sinemanın isminin o zamanlar perdenin iki yanında bulunan  ”art nouveau” tarzı melek figürlerinden aldığı (sonraları yerlerinde sadece boşluklar kaldı)  diğeri ise sinemanın girişinin Melek apartmanından olması dolayıyla bu adın verildiğidir.

Melek Sinemasından Emek Sinemasına 

İlk olarak 600 kişilik bir salon olarak tasarlanan sinemanın ilk sahipleri A. Saltiel ve H. Artidi oldu. O yıllarda İstanbul’un en lüks sinema salonlarından biriydi,hele localardan film izlemenin zevki bambaşkaydı.  Sinema 2. Dünya Savaşı yıllarında uygulanan ”Varlık Vergisi” yüzünden iflas eden ortaklardan İstanbul Belediyesi tarafından satın alındı ve ihaleyle ”Emekli Sandığı’na” satıldı. Bu dönemde Emek Film’i kuran Emekli Sandığı sinemanın adını Emek Sineması olarak değiştirdi.

Yangın ve Metruk Dönem 

Uzun yıllar Emekli Sandığı tarafından işletilen sinema 69 yılında Turgut Demirağ tarafından işletilmeye başlandı. 1973 yılında çıkan yangında Emek Sineması ve Circle d’Orient binası büyük zarar gördü. Sinema 1975 yılında Kurtuluş ailesi tarafından  işletilmeye başlandı. Cercle d’Orient binası ise uzun yıllar şehirsel sit alanı olmasına rağmen metruk kaldı.

Günümüze Kadarki Dönem ve Grand Pera 

Yirmi yıl boyunca ”İstanbul Film Festivali’nin” ana mekanı olarak görev yapan Emek Sineması 2000 yılında salonunu son teknolojiyle yeniledi,buna rağmen eski günlerinde ki kalabalığı yakalayamadı.Emek Sineması 2009 yılında kapılarını kapadı.

Emekli Sandığı 1989 yılında metruk halde bulunan Circle d’Orient binasının ve Emek Sineması’nın restore edilmesi için ihale başlattı ama ihaleye ilgi gösterilmemesi üzerine ihale iptal edildi, 1992 yılında tekrar yapılan ihaleyi Kamer İnşaat kazandı.Kompleks 2006 yılında yenileme alanı olarak ilan edildi, 2009 yılında ise proje onaylandı. Projeye göre Emek Sineması sökülerek alışveriş merkezinin üst katına taşınacaktı,tüm mahkemelere ve eylemlere rağmen bu gerçekleştirildi ve sinema cidden  teknik başarılı bir şekilde taşındı,ancak asıl soru şu Emek Sineması hala eski ruhunu taşıyor mu?

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir